Ukryj stronęx

”Jesteśmy własnym normalnym”: młodzi ludzie dzielą się swoimi doświadczeniami z neurodysfunkcją 

Kategorie: Aktualności

6 października 2026

”Jesteśmy własnym normalnym”

Młodzi ludzie dzielą się swoimi doświadczeniami dotyczącymi neuroróżnorodności

W ramach Tygodnia Dni Dyskryminacji Neurotypowych poprosiliśmy młodych ludzi związanych z organizacją 1625 Independent People, aby podzielili się tym, co dla nich oznacza bycie osobą z różnymi formami dysfunkcji neurologicznych.

Neuroróżnorodność uznaje, że ludzie doświadczają świata i wchodzą w interakcje z nim na różne sposoby. Dla wielu młodych ludzi może ona wpływać na sposób, w jaki uczą się, komunikują się, radzą sobie z codziennymi obowiązkami oraz rozumieją siebie samych.

Przez swoje refleksje młodzi ludzie podzielili się szczerymi spostrzeżeniami na temat wyzwań, mocnych stron i realiów życia jako osób z różnymi formami dysfunkcji neurologicznej.

Ich doświadczenia pokazują, że neuroróżnorodność to nie jedna historia, lecz wiele różnych historii.

“Nie jestem leniwy, niektóre rzeczy wymagają więcej energii”

Jeden młody człowiek podzielił się tym, jak codzienne obowiązki mogą wydawać się znacznie trudniejsze niż się one wydają innym.

Opisali frustrację wynikającą z chęci podjęcia jakiejś czynności, takiej jak nauka czy wykonywanie obowiązków domowych, ale niezdolność do jej realizacji.

“Nie jestem leniwy ani nie wykorzystuję tego jako wymówki. W rzeczywistości trudne do wykonania czynności normalne są dla mnie z powodu wielu czynników wpływających na mój mózg.”

Mówili też o nadmiernym zastanawianiu się nad interakcjami społecznymi, ponownym odtwarzaniu rozmów i obawach, że powiedzieli coś złego.

Mimo tego opisywali siebie jako uprzejmych i zabawnych, podkreślając, że neurodivergencja nie definiuje tego, kim są.

Poznawanie świata w inny sposób

Inny młody człowiek określił neuroróżnorodność jako stan, w którym czujemy się jakby żyjąc trochę poza oczekiwaniami społecznymi wobec ludzi.

“To jakby być Marsjaninem. Świat zakłada, jak powinniśmy żyć, i czasami nasze mózgi po prostu nie pasują do tych schematów.”

Dla nich przyjęcie neurodivergencji stało się częścią budowania własnej tożsamości.

“Mój świat zawsze wydawał mi się trochę inny niż świat innych ludzi. Ale uświadomiłam sobie, że to jest coś pięknego.”

Opisali proces nauki tworzenia własnej drogi zamiast zmuszania się do konformizmu.

Silne strony i dumę

 

Chociaż neurodivergencja może wiązać się z wyzwaniami, młodzi ludzie podkreślali także jej zalety.

Jeden z nich opowiedział, jak często zauważa rzeczy, których inni nie zauważają, i wykorzystuje tę wiedzę do wspierania osób wokół siebie.

“Zwykle bardzo uważam na otoczenie i zauważam rzeczy wcześniej niż inni. Bycie w stanie pomóc w zapobieganiu problemom sprawia, że jestem dumny.”

Po drugie, dumę dało poznanie umiejętności akceptowania siebie i porzucenia wstydu.

“Trwało to długo, zanim czułem się komfortowo mówiąc, że jestem autystyczny. Ale nauczenie się akceptować to, z czego jestem dumny.”

Jak naprawdę wygląda pomoc

 

Czuć się słyszanym, mile widzianym i szanowanym było kluczowym tematem w odpowiedziach młodych ludzi.

Jeden młody człowiek wyjaśnił, jak ważne jest, aby ludzie naprawdę słuchali.

“Uważam to za straszne, kiedy ludzie słyszą mnie, ale w rzeczywistości nie słuchają.”

Inny zastanawiał się, jak wiele różnicy może zrobić akceptacja środowiska.

“Czuć się mile widzianym i szanowanym ma ogromny wpływ na osoby autystyczne.”

Wiadomość z okazji Tygodnia Neuroróżnorodności

Dwaj młodzi ludzie przekazali mocne przesłanie dotyczące akceptacji i indywidualności.

“Jesteśmy własnym normalem.”

A:

“Byłeś już fajnym człowiekiem przed autyzmem. To po prostu czyniło cię jeszcze fajniejszym.”

Ich refleksje przypominają nam, że neuroróżnorodność nie jest czymś, co należy “naprawiać”. Trzeba raczej uznać, że różne mózgi postrzegają świat na różne sposoby i że te różnice wymagają zrozumienia, szacunku i wsparcia.

Tworzenie przestrzeni, w których młodzi ludzie mogą się rozwijać

Dla wielu młodych osób z neurodivergencją podróż to nie tylko poznawanie sposobu działania ich mózgu, ale także poruszanie się w świecie, który nie zawsze został zaprojektowany z myślą o nich. Codzienne sytuacje, od szkoły i pracy po przyjaźnie i oczekiwania społeczne, czasami mogą wydawać się przytłaczające lub nieporozumiane.

Obaj młodzi ludzie zastanowili się, jak ważna jest rozmowa z ludźmi, którzy poświęcają czas na słuchanie, zamiast formułowania przypuszczeń. Bycie słuchanym, szanowanym i mile widzianym może całkowicie zmienić sposób, w jaki ktoś doświadcza danego miejsca, czy to w edukacji, w pracy czy też w zwyczajowych rozmowach codziennych.

Ich refleksje podkreślają również coś ważnego: neuroróżnorodność nie dotyczy wyłącznie wyzwań. Mogła ona również kształtować sposób, w jaki ludzie postrzegają świat, ich kreatywność, empatię oraz determinację do wyznaczania własnych kierunków rozwoju. Nauczanie się akceptowania tych różnic i rezygnacji z wstydu lub stygmatyzacji, które mogą się nimi wiązać, może stanowić potężny krok w kierunku pewności siebie i akceptacji własnej tożsamości.

Jasne wynika z ich słów znaczenie tworzenia przestrzeni, w których młodzi ludzie nie muszą maskować swojej tożsamości ani się wpisywać w kategorie, które im nie pasują. Kiedy ludzie są chętni do słuchania, dostosowywania się i okazania zrozumienia, pozwala to młodym osobom z różnymi formami niepełnosprawnościom poczuć się bezpiecznie w swoim własnym ja i w ten sposób naprawdę się rozwijać.

W tym tygodniu obchodzenia Dnia Zróżnicowania Neurozdrowotnościowego ich przesłanie jest proste, ale niezwykle ważne: różne sposoby myślenia nie powinny być czymś do ukrywania ani do “poprawiania”, lecz czymś, co należy rozumieć, szanować i doceniać.

W 1625 Independent People jesteśmy dumni z tego, że możemy wzmacniać głosy młodych ludzi i celebrować wiele sposobów, w jakie myślenie może działać.